نام علمی : Foeniculum vulgare

رازیانه گیاهی است معطر ، علفی و دوساله که ارتفاع آن تا ۲ متر می رسد ، ساقه آن دارای شیارهای هم ردیف و موازی می باشد ، برگ های آن نازک و نخی مانند شوید است .

گل های رازیانه زرد و به صورت خوشه در انتهای ساقه ظاهر می شود ، میوه رازیانه کوچک و بطول حدود ۸ میلیمتر و عرض ۳ میلیمتر بوده و دارای بوئی معطر و طعمی شیرین می باشد .

رازیانه درمناطق مدیترانه ای به خوبی رشد می کند و در ایران در مناطق شمالی کشور در دامنه های کوه های البرز بطور خودرو می روید .

رازیانه دارای حدود ۱۰% روغن ، کمی مواد قندی و مسویلاژ و حدود ۴% اسانس می باشد ، روغن رازیانه دارای ۴% اسید پال میتیک ، ۲۲% اسید اولیئک ، ۱۴% اسید لینوئیک و ۶۰% اسید پتروسلینیک می باشد.

اسانس رازیانه از تقطیر میوه آن بوسیله بخار بدست می آید ، مایعی است زرد .

در صد گرم برگ رازیانه تازه مواد زیر موجود است :

آب - ۹۰ گرم

پروتیئن - ۲/۵ گرم

چربی - ۰/۴ گرم

مواد نشاسته ای - ۴/۵ گرم

کلسیم - ۱۰۰ میلی گرم

فسفر - ۵۰ میلی گرم

آهن - ۲/۵ میلی گرم

پتاسیم - ۴۰۰ میلی گرم

ویتامین آ - ۳۵۰۰ واحد

ویتامین ث - ۳۰ میلی گرم

رازیانه از نظر طب قدیم ایران گرم و خشک است ، ریشه رازیانه گرمتر از بقیه قسمت های گیاه است .

۱) رازیانه اثر زیاد کننده شیر را در زنان شیرده دارد و بدین منظور می توان از دم کرده رازیانه استفاده کرد .

۲) اشتها آور و مقوی است .

۳) نفخ و گاز معده را از بین می برد .

۴) قاعده آور است .

۵) برگ های رازیانه ادرار آور است .

۶) جوشانده ریشه رازیانه ملین مسهل است .

۷) روغن تخم رازیانه کرم روده را از بین می برد .

۸) حالت تهوع را برطرف می کند .

۹) برای برطرف کردن آُسم ، سرفه و تنگی نفس از دم کرده تخم رازیانه به مقدار سه فنجان در روز استفاده کنید .

۱۰) برای رفع اسهال ، رازیانه را با زیره سبز به نسبت مساوی دم کرده و به مریض بدهید .

۱۱) می توان از رازیانه داروی ضد نفخ بصورت زیر تهیه کرد :

۵ گرم پودر انیسون و ۵ گرم پودر زیره کرمان ، ۵ گرم پودر تخم گشنیز و ۵ گرم پودر رازیانه را با هم مخلوط کرده ، در یک لیتر آب جوش بریزید و آن را به مدت ۱۰ دقیقه دم کنید ، سپس آن را صاف کرده و کم کم بنوشید .

۱۲) رازیانه به علت داشتن هورمون زنانه ، رشد دخترها را جلو می اندازد .

۱۳) رازیانه مغز را فعال می کند .

۱۴) ریشه رازیانه دارای کومارین Coumarin می باشد ، چون این ماده رقیق کننده خون است ، بنابراین آنهایی که مبتلا به تصلب شرائین یا انسداد رگ ها هستند می توانند از جوشانده ریشه رازیانه استفاده کنند .

۱۵) درد های مفاصل را برطرف می کند .

۱۶) اشتها را زیاد می کند .

۱۷) برای از بین بردن درد آرتروز روغن رازیانه را در محل درد بمالید .

۱) دم کرده رازیانه : مقدار یک قاشق چایخوری رازیانه را کوبیده و در یک لیوان آب جوش بریزید و آن را به مدت ۱۰ دقیقه دم کنید .

۲) شراب رازیانه : ۴۰ گرم رازیانه را در یک لیتر شراب بریزید و به مدت یک هفته بگذارید بماند ، سپس آن را صاف کرده و در شیشه دربست نگهداری کنید ، مقدار مصرف شراب رازیانه دو قاشق چایخوری بعد از غذا است .

۳) دم کرده برگ رازیانه : ۳۰ گرم برگ رازیانه را در یک لیتر آب جوش ریخته و بمدت ده دقیقه دم کنید ، این دم کرده مقوی اعصاب بوده و هضم غذا را سریع می کند .

رازیانه چون گرم است ، بنابراین برای گرم مزاج ها خوب نیست و اینگونه افراد باید آن را با سکنجبین بخورند .

بطور کلی زیاده روی در مصرف رازیانه معده را سست کرده و تشنج می آورد .